Sinds het einde van de koude oorlog worstelt de Noord-Atlantische Verdrags Organisatie met zichzelf. Na de val van de muur verviel haar raison-d'etre, namelijk het vormen van een militaire verbond door het "Westen" tegen de communistische staten in Oost-Europa. NAVO was verworden tot een oorlogscoalitie zonder vijand, en moest naarstig op zoek naar nieuwe bestaansredenen. In de jaren negentig sloten veel Oost-Europese landen zich bij de NAVO aan en leek de organisatie zich meer te gaan richten op "peace-enforcement"-missies, bijvoorbeeld in Bosnië en Kosovo. Deze missies waren geen successen, en er konden opnieuw vraagtekens geplaatst worden bij de rol van de NAVO.
Gelukkig vond de NAVO zichzelf na 2001 opnieuw uit, en nam het de rol van internationale terrorismewaakhond op zich. Deze werd en wordt vervuld in Irak en Afghanistan.

In Afghanistan is de NAVO in de problemen. Ondanks de aanwezigheid van veel NAVO-troepen uit verschillende landen, is er vooralsnog weinig vooruitzicht op een stabiele natie. De Taliban zijn moeilijk terug te dringen, en de vooruitgang die er wordt geboekt gaat volgens het "een-stap-terug-en-twee-vooruit"-principe. Problematisch is het feit dat maar weinig NAVO-leden zitten te springen om een bijdrage te leveren aan de Afghaanse missie. Hier maken Gates en de Amerikanen zich ernstige zorgen over. Zo zeer, dat Gates dit weekend waarschuwde voor een splitsing binnen de NAVO. Een tweedeling tussen lidstaten die bereid zijn te vechten en diegenen die hiertoe niet bereid zijn zou de organisatie fataal worden, aldus Gates.

Natuurlijk is de NAVO er niet om de rotzooi van de Amerikanen op te ruimen. Maar wanneer de organisatie zichzelf serieus wil nemen als bestrijder van het terrorisme en beschermheer van de vrede, zou het goed zijn wanneer de lidstaten onderling wat meer solidariteit en daadkracht zouden tonen. Toch moet er - opnieuw - moeten worden nagedacht over het nut van de NAVO. Een NAVO zoals we die de afgelopen twee decennia hebben gezien, op zoek naar een bestaansreden, is ten dode opgeschreven. Door de explosieve aanwas van nieuwe lidstaten lijkt het ook moeilijk terug te gaan naar het oorspronkelijke doel, namelijk het beschermen van de soevereiniteit van de leden. Het wordt moeilijker om iedere aanval op een lidstaat te blijven zien als een aanval op de gehele groep. De behoefte om elkaar onderling te hulp te schieten, zoals in Afhanistan, is zeer klein te noemen.

Toch moeten we ons in Europa beseffen dat we veel aan de NAVO te danken hebben, en dat het voor ons nog steeds een zeer nuttig orgaan is. We mogen, nog steeds, dankbaar zijn onder de veilige paraplu van de Amerikanen te zitten. Met het opkomen van China en het de terugval van Rusland naar agressieve totalitaire staat, kan de NAVO opnieuw belangrijk worden. Het enige alternatief voor Europa lijkt een Europees leger, dat de grenzen van de E.U. beschermt. Helaas zal het nog een tijd duren voordat er een geloofwaardig Europees leger tot stand zal komen, als dit er al ooit zal komen. Tot die tijd is het verstandig de NAVO zo sterk mogelijk te houden. Het is dan ook belangrijk om ervoor te zorgen, dat de NAVO haar wilskracht en onderlinge solidariteit in Afghanistan toont. Europa moet er door een positieve bijdrage voor zorgen dat de missie in Afghanistan een succesverhaal wordt Lukt dit, dan krijgt de NAVO een nieuwe broodnodige impuls. Lukt dit niet, dan valt het arme Afghanistan terug in de handen van gewelddadige islamisten en leidt de organisatie een beslissende nederlaag.